Sahte Gazete ve Dernek Kartıyla Bağış İsteyenlere Dikkat
Avcılar'da iki şüpheli, sahte gazete ve dernek kartı göstererek 'yetim' ve 'kanser hastası' adına sokakta bağış topladığı için gözaltına alındı.
Olay
İstanbul Avcılar'da, Denizköşkler Mahallesi Sahil Yolu'nda sokakta dolaşarak bağış toplayan iki kişi polis ekiplerinin dikkatini çekti. Yapılan kontrolde şüphelilerin, "Yetim Engelli" adını taşıyan bir gazetenin basın kartını ve "Kanserle Mücadeleyi Destekleme" adını kullanan bir kurumun kimlik kartını gösterdiği belirlendi. İkisi de yetim çocuklara ve kanser hastalarına yardım toplandığını söyleyerek vatandaşlardan nakit para istiyordu.
Avcılar Emniyet Müdürlüğü ekipleri, gösterilen kart ve belgelerin sahte olduğunu tespit etti. C.K. ve O.K. rumuzlarıyla anılan iki şüpheli, evrakta sahtecilik suçlamasıyla gözaltına alındı ve haklarında adli işlem başlatıldı. Soruşturma dosyasında şüphelilerin topladığı toplam tutar netleşmiş değil; ancak aynı yöntemin bir süredir mahallede uygulandığı, bazı sakinlerin daha önce de bu kişilere veya benzer kartlı kişilere bağış yaptığı aktarılıyor.
Bu olay, hiçbir resmî kurumsal doğrulama yapılmadan sırf elinde "basın kartı" veya "dernek kimliği" görünen bir belge olduğu için insanların kolayca bağış yapabildiğini gösteriyor. Ne gazetenin ne de derneğin varlığı o anda sorgulanabiliyor; kart görmek, çoğu kişi için yeterli bir güven işareti sayılıyor.
Yöntem Nasıl İşliyor?
- Dolandırıcılar, gerçekte var olmayan veya gerçek bir kurumla hiçbir bağlantısı bulunmayan bir "gazete" ya da "dernek" adı seçer; bu ad genellikle "yetim", "engelli" veya "kanser" gibi duygusal tepki uyandıran kelimeler içerir.
- Bu ad için sahte bir basın kartı veya kimlik kartı bastırırlar; kartın resmî görünümü, kapı kapı veya sokakta karşılaşılan kişide güven oluşturur.
- Mahalle içinde, özellikle kalabalık cadde ve sahil gibi yaya trafiğinin yoğun olduğu noktalarda sokak sokak dolaşarak kısa, duygusal bir cümleyle ("yetim çocuklar için", "kanser hastası bir aile için") doğrudan nakit talep ederler.
- Kart gösterildiği an çoğu kişi kurumun gerçekliğini sorgulamaz; bağış küçük miktarlarda olduğu için de kimse makbuz, resmî sicil kaydı gibi ayrıntıları aramaz.
Buradaki psikolojik kanca, "kart gösterilen her kurum resmîdir" varsayımıdır. İnsanlar bir kimlik kartını gördüğünde, bunun arkasındaki kurumun denetlendiğini düşünür; oysa bir kartın sahte bastırılması, gösterilen belgenin de sahte olabileceği gerçeğini değiştirmez.
Uyarı Sinyalleri
- Sokakta veya kapınızda bağış isteyen kişi, kurumun adını ilk kez duyduğunuz bir gazete veya derneğe bağlıyorsa.
- Gösterilen kart dışında, derneğin resmî sicil numarası, adresi veya telefonu gibi doğrulanabilir hiçbir bilgi verilmiyorsa.
- Talep, "hemen şimdi, elden, nakit" şeklinde yapılıyor; makbuz veya dekont önerilmiyorsa.
- Aynı kişi veya grup, kısa aralıklarla aynı mahallede farklı isimlerle dolaşıyorsa.
- "Yetim", "engelli", "kanser hastası" gibi kelimeler, kurumun kendisi hakkında hiçbir somut bilgi verilmeden tekrar tekrar kullanılıyorsa.
Nasıl Korunursunuz?
- Sokakta veya kapınızda bağış isteyen kişiye anında nakit vermeyin; kurumun adını not alıp sonradan araştırın.
- Bir derneğin gerçekten var olup olmadığını Dernekler Dairesi Başkanlığı'nın kayıtlarından sorgulayın; gazete için de yayın hayatının gerçekten sürdüğünü teyit edin.
- Kimlik kartı gösterilmesi, kurumun gerçek ve denetlenebilir olduğu anlamına gelmez; kart sahte bastırılabilir.
- Bağışınızı mümkünse doğrudan kurumun resmî banka hesabına, kapıda veya sokakta nakit vermek yerine kendi araştırmanızla bulduğunuz bir IBAN'a yapın.
- Mahallenizde tekrar eden bu tür bağış taleplerini muhtarınıza veya yerel emniyet birimine bildirin; tek bir ihbar başka mağduriyetleri önleyebilir.
Dolandırıldıysanız Ne Yapmalısınız?
- En yakın karakole veya Cumhuriyet Savcılığına başvurup durumu bildirin; evrakta sahtecilik şikâyeti resmî bir suç duyurusu gerektirir.
- Varsa bağış sırasında aldığınız kart, makbuz veya fotoğraf gibi belgeleri saklayın; bunlar soruşturmaya yardımcı olur.
- Şüpheli kişinin eşkâli, saati ve bulunduğu sokağı mümkün olduğunca net hatırlayıp ifadenizde belirtin.
- Aynı kişi veya grubun mahallenizde başka kimlere uğradığını komşularınızla paylaşın; birlikte yapılan ihbar soruşturmayı güçlendirir.
Kaynaklar
Deneyiminizi Paylaşın
Bu yöntemle karşılaştıysanız deneyiminiz başkalarını koruyabilir. Yorumlar, güvenliğiniz için incelendikten sonra yayımlanır; bağlantı ve telefon numarası içeremez.