İhaleden Ucuza Araç Vaadi: Kocaeli'de 18 Kişi 3 Milyon TL Kaptırdı

Olay

Kocaeli'de bir aile ile üniversitede memur olarak çalışan komşuları, çevrelerine kendilerini "ihale yoluyla araç alıp satan" bir otomotiv firması gibi tanıttı. Anlattıkları hikâye kulağa hem mantıklı hem de cazip geliyordu: İcra ve kamu ihalelerinden toplu hâlde ucuza ikinci el araç aldıklarını, bu araçları piyasa fiyatının belirgin altında sattıklarını söylüyorlardı. Memur komşunun üniversitedeki tanıdıkları sayesinde çevrelerindeki güven hızla büyüdü.

İddiaya göre 2019 ile 2021 yılları arasında bu vaade inanan 18 kişi, kapora ve araç bedeli adı altında toplamda 3 milyon TL'nin üzerinde para ödedi. Mağdurlar arasında üniversitede görevli öğretim üyeleri bile vardı; bir mağdur 335 bin TL, bir başkası 118 bin 500 TL kaptırdığını anlattı. Paralar alındı, ancak araçlar hiçbir zaman teslim edilmedi; iadeler de yapılmadı. Beş şüpheli hakkında "nitelikli dolandırıcılık" suçlamasıyla dava açıldı; yargılama Kocaeli 4. Ağır Ceza Mahkemesinde sürüyor.

Bu vaka, Türkiye genelinde sık görülen bir ilan türünün yüz yüze işleyen versiyonu: Sosyal medyada ve ilan sitelerinde "askeriyeden ihale malı", "icradan yarı fiyatına", "gümrükten müzayede aracı" başlıklı ilanlarla kapora toplayan şebekeler de aynı kancayı kullanıyor. Devletin gerçek ihale satışları ise yalnızca resmî kanallardan yürüyor.

Yöntem Nasıl İşliyor?

1. Dolandırıcı, kendisini icra, askeriye ya da gümrük ihalelerine "girebilen" bağlantılı biri olarak tanıtır. Resmî bir kuruma yaslanmak, anlatılan hikâyeye otorite kazandırır.
2. Fiyat, piyasanın açıkça altındadır; bu "ihale malı olduğu için" normal gösterilir. Ucuzluğun kendisi böylece şüphe çekmekten çıkar.
3. İlk kurbanlara küçük vaatler tutturulur ya da çevredeki tanıdıklar referans gösterilir; kulaktan kulağa güven zinciri kurulur.
4. Araç için önce kapora, sonra "ihale teminatı", "dosya masrafı" veya bedelin tamamı istenir. Ödemeler çoğu zaman şahıs hesaplarına yapılır.
5. Teslim tarihi sürekli ertelenir: "İhale itiraza takıldı", "evrak bekliyor" gibi bahaneler üretilir. Mağdur, parasını kurtarma umuduyla beklerken şüpheli yeni kurbanlardan para toplamaya devam eder.

Uyarı Sinyalleri

• "Askeriyeden/icradan/gümrükten ihale malı" ifadesiyle piyasanın çok altında fiyat verilen araç ilanları.
• Aracı ihaleden "sizin adınıza" alacağını söyleyen aracılar; gerçek icra satışında aracıya gerek yoktur.
• Görülemeyen, ekspertize sokulamayan, ruhsatı gösterilmeyen araçlar için ödeme talebi.
• Kapora ve bedelin şahıs IBAN'ına istenmesi; fatura ve yazılı satış sözleşmesinden kaçınılması.
• Teslim tarihinin belgesiz bahanelerle sürekli ertelenmesi.
• "Bu fiyata bir daha bulamazsın, ihale yarın kapanıyor" tarzı aciliyet baskısı.

Nasıl Korunursunuz?

• Devletin araç satışları yalnızca Adalet Bakanlığının resmî e-satış portalı ve ilgili kurumların kendi ihale sayfalarında yayımlanır; adresi elle yazarak girin, ilandan gelen bağlantıya güvenmeyin.
• Gerçek icra satışında ödeme, şahıslara değil ilgili icra dairesinin bildirdiği resmî hesaba yapılır; teminat ve satış şartları dosyada yazılıdır.
• "İhaleye benim yerime girecek" hiçbir aracıya para vermeyin; bu tür aracılık zaten başlı başına risk işaretidir.
• Aracı görmeden, şase numarasını e-Devlet'ten sorgulamadan ve bağımsız ekspertiz yaptırmadan hiçbir ödeme yapmayın.
• Satıcı bir firma ise vergi levhasını, ticaret sicil kaydını ve iş yerini yerinde kontrol edin; yalnızca tanıdık referansına güvenmeyin.
• Tanıdığınız biri bile olsa, elden veya havaleyle "kapora" verirken yazılı ve imzalı belge isteyin.

Dolandırıldıysanız Ne Yapmalısınız?

• Vakit kaybetmeden en yakın Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunun veya 112'yi arayın.
• Bankanızı hemen arayıp gönderdiğiniz tutarın durdurulmasını ve alıcı hesabın incelenmesini talep edin.
• Dekont, yazışma, ilan görüntüsü, telefon numarası ve IBAN bilgilerini silmeden saklayın.
• Aynı kişiden araç bekleyen başka mağdurlar olabilir; çevrenizi uyarın, ortak şikâyet soruşturmayı güçlendirir.
• Şüpheli bir "ihale" ilanını, yayımlandığı platforma ve siber suçlarla mücadele birimlerine ihbar edin.

Kaynaklar

• İHA – Ucuz araç vaadiyle dolandırıcılık: Öğretim üyeleri bile kandı
• Cumhuriyet – Ucuz araç vaadiyle dolandırıcılık: Öğretim üyeleri bile kandı