WhatsApp'tan Gelen Sahte Mahkeme Kararına Kanmayın

Olay

Bayburt'ta yaşayan bir vatandaşın WhatsApp hattına, resmî bir mahkeme kararı görünümünde bir belge düştü. Belgede, kişinin Vergi Usul Kanunu'na aykırı davrandığı iddia ediliyor; dosyanın kapatılması için 30 bin TL ödenmesi, aksi hâlde hapis cezasıyla karşı karşıya kalınacağı yazıyordu. Belge, mahkeme kararlarında alışılmış antetler, dosya numaraları ve imza bloklarıyla hazırlanmıştı; ilk bakışta resmî bir yazışma izlenimi veriyordu.

Kendisini tanıyan bir yakınının yönlendirmesiyle vatandaş, belgeyi Gümüşhane'de görev yapan tecrübeli bir avukat olan Ali Haydar Dereli'ye gönderip görüş sordu. Avukat, belgeyi incelediğinde birkaç tutarsızlık fark etti: dosya ve karar tarihleri birbiriyle örtüşmüyordu, aynı kararda hem bir hâkimin hem bir icra memurunun imzası yer alıyordu, mahkemelerin kullanmadığı bir bakanlık logosu basılmıştı ve görünüşte bir hukuk mahkemesi kararı olmasına rağmen içinde hapis cezası maddeleri bulunuyordu. Bu ayrıntılar, belgenin gerçek bir mahkeme kaleminden değil, yapay zekâ destekli bir düzenleme aracından çıktığına işaret ediyordu. Vatandaş ödeme yapmadan durumu fark etti ve herhangi bir maddi kayıp yaşanmadı.

Avukat Dereli, bu tür belgelerin artık çok az bir teknik bilgiyle, gerçeğine oldukça yakın görünümde üretilebildiğini, bu yüzden "resmî görünmesinin" tek başına hiçbir şey ispatlamadığını vurguladı. Vakanın kamuoyuna duyurulmasının amacı, benzer bir belgeyle karşılaşabilecek başka vatandaşların paniğe kapılıp sorgusuz ödeme yapmasını önlemekti.

Yöntem Nasıl İşliyor?

1. Dolandırıcı, kurbanın telefon numarasını herhangi bir yoldan (sızdırılmış liste, sosyal medya, eski bir alışveriş kaydı) ele geçirir.
2. Yapay zekâ destekli belge üretme araçlarıyla, gerçek mahkeme kararlarına benzeyen ama aslında sahte olan bir "karar" veya "dosya" hazırlanır; buna uydurma bir dava numarası, tarih ve resmî görünümlü ibareler eklenir.
3. Belge WhatsApp veya benzer bir mesajlaşma uygulaması üzerinden doğrudan kurbana gönderilir; e-posta ya da posta gibi resmî kanallar kullanılmaz.
4. Belgede "vergi kaçakçılığı", "dolandırıcılık" gibi ağır bir suç isnat edilir ve kısa süre içinde ödenmesi gereken bir tutar talep edilir.
5. Asıl kanca, aciliyet ve otorite duygusudur: kurban, gerçek bir mahkeme sürecinin ortasında olduğunu düşünüp paniğe kapılır, belgeyi sorgulamadan ödemeye yönelir.

Uyarı Sinyalleri

• Bir mahkeme kararının WhatsApp, SMS veya benzeri bir uygulama üzerinden gönderilmesi: hiçbir Türk mahkemesi kararını bu şekilde tebliğ etmez.
• Belgede tarihlerin, dosya numaralarının veya imza bloklarının birbiriyle uyuşmaması; aynı kararda birden fazla, birbiriyle ilgisiz makamın imzasının bulunması.
• "Hemen öde, yoksa hapis" gibi aciliyet ve korku üzerine kurulu bir dil.
• Ödemenin doğrudan bir kişisel IBAN'a veya bilinmeyen bir hesaba istenmesi; resmî tahsilatlar her zaman devlet kurumlarının kendi sistemleri üzerinden yapılır.
• Belgenin görsel olarak "çok resmî" görünmesi ama içerik olarak hukuki mantığa aykırı ifadeler taşıması (örneğin hukuk davasında hapis cezası).

Nasıl Korunursunuz?

• Böyle bir belge aldığınızda hiçbir işlem yapmadan önce e-Devlet üzerinden UYAP Vatandaş Bilgi Sistemi'ne girip adınıza gerçekten böyle bir dosya olup olmadığını kontrol edin.
• Belgede yazan mahkemeyi veya savcılığı, internetten bulduğunuz resmî numaradan (belgedeki numarayı değil) arayıp doğrulayın.
• Bir avukata veya Cumhuriyet Savcılığına danışmadan hiçbir ödeme yapmayın; gerçek bir hukuki süreçte ödemeler her zaman resmî tahsilat kanallarından (vergi dairesi, adalet bakanlığı tahsilat sistemi) yapılır.
• Şüpheli belgeyi silmeyin; ekran görüntüsü alıp saklayın, gerekirse yetkililere ya da bir hukukçuya iletin.
• Ailenizdeki yaşlı bireyleri bu tür belgelerin yapay zekâyla üretilebildiği ve resmî görünümün artık hiçbir şey ispatlamadığı konusunda bilgilendirin.

Dolandırıldıysanız Ne Yapmalısınız?

• Hemen 112'yi arayın veya en yakın Cumhuriyet Savcılığına başvurun.
• Bankanızı derhâl arayıp yapılan transferleri dondurmayı talep edin.
• Ekran görüntüsü, belge dosyası ve gönderenin telefon numarası gibi tüm delilleri saklayın.

Kaynaklar

• Yapay zekâyla sahte mahkeme belgesi düzenleyip dolandırmaya çalıştılar
• Dolandırıcıların yeni yöntemi pes dedirtti: Yapay zekâyla sahte mahkeme belgesi
• Gümüşhane'nin tecrübeli avukatı sahte mahkeme kararıyla yapılan dolandırıcılığı ifşa etti